ဒီလိုလိမ္လို႔ရေျကားလား ?

    တစ္ေန႔မွာ ဓါတ္ခြဲခန္းကို လဘက္ေျခာက္ အနည္းငယ္ ခတ္ထားတဲ့ လဘက္ေျခာက္ရည္ ထည့္ၿပီး ဆီးစစ္ရန္ ဆိုၿပီး ပို႔လာပါတယ္။ လာပို႔သူကို ေခၚေမးေတာ့ အလုပ္၀င္ဖို႔ ေဆးစစ္ ခိုင္းလို႔ ေဆးက်ရင္ အလုပ္ မရမွာစိုးလို႔ လုပ္မိ ပါတယ္လို႔ ေျပာပါတယ္။

   ဆီးက အေရာင္အားျဖင့္ လဘက္ေျခာက္ရည္နဲ႔ တူေပမဲ့ အေသအခ်ာ ၾကည့္ရင္ လဘက္ေျခာက္ရည္လို ၾကည္ မေနပါဘူး။ ငါး ဆ က ေန အဆတစ္ေထာင္ထိ ခ်ဲ႔နိုင္တဲ့ မွန္ဘီးလူး ေအာက္မွာဆိုရင္ ဆီးလမ္းေၾကာင္းက ေႀကြက်လာတဲ့ အသားစမ်ား အျပင္၊ ကိုယ္ခႏၶာ အတြက္ အႏၲရာယ္ ရွိလို႔ ထုတ္ျပစ္တဲ့ ခရစ္စတယ္ (Crystal) မ်ားကိုပါ ေတြ႔ရပါ တယ္။

     ဆီးစစ္ျခင္းျဖင့္ ေရာဂါေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားကို သိနိုင္ပါတယ္။အထူးသျဖင့္ ဆီးလမ္းေၾကာင္း ပိုး၀င္ေသာ ေရာဂါမ်ား၊ေက်ာက္ကပ္နဲ႔ ဆီးလမ္းေၾကာင္း မွာျဖစ္တဲ့ ကင္ဆာေရာဂါ၊ လိင္ေရာဂါ၊ ဆီးခ်ိဳေရာဂါ၊ အသဲေရာဂါ၊ ေသြးေရာဂါ၊ အခ်ိဳ႔ေသာ အဆစ္အျမစ္ေရာဂါ၊ ႏွလံုးေရာဂါ စသည္မ်ား အျပင္ ကိုယ္၀န္ရွိမရွိ၊ တို႔ကိုပါသိရွိ နိုင္ပါတယ္။ လက္ဖက္ရည္ၾကမ္းခြက္ တစ္ခြက္စာခန္႔ ဆီးရရင္ စစ္ေဆးဖို႔ လံုေလာက္ ပါတယ္။

     အျပင္ကပိုးေတြ စစ္မဲ့ဆီးထဲ မပါေစဖို႔ ဆီးသြားေနစဥ္ အလယ္မွဆီး (ပထမထြက္လာတဲ့ ဆီးမွာ ဆီးသြားတဲ့ အဂၤါက ပိုးေတြ ပါနိုင္လို႔ပါ) ကို သန္႔ရွင္း ေျခာက္ေသြ႔တဲ့ ပုလင္းထဲသို႔ တိုက္ရိုက္ ေပါက္ထဲ့ ရပါမယ္။ ပုလင္း ေမွာက္ျခင္း ဖိတ္ျခင္း မျဖစ္ေစဖို႔ အရစ္ရွိတဲ့ ပုလင္းကို သံုးရပါမယ္။ 

ဆီးပုလင္း အျပင္ကိုလည္း မေပေစရန္ႏွင့္ ကူးဆက္တတ္တဲ့ ေရာဂါပိုးေတြ မျပန္႔ပြါးေစဖို႔ သုတ္သင္ၿပီး၊ စကၠဴ (၀ါ) ပလပ္စတစ္ အိပ္မွာထည့္ၿပီး ယူသြား သင့္ပါတယ္။

   ဆီးေရာဂါ ျဖစ္ေစတဲ့ ပိုးေတြဟာ က်မတို႔ ပတ္၀န္က်င္မွာ အလြန္မ်ားတာမို႔ ဆီးယူတဲ့ ေနရာမွာ အလြန္သတိထား ရပါမယ္။ တကယ္ေတာ့ က်မတို႔ အူထဲမွာ သဘာ၀ အေလ်ာက္ ရွိေနတဲ့ပိုးေတြ အေၾကာင္းတစ္ခုခုေၾကာင့္ ဆီးလမ္းေၾကာင္းထဲ ေရာက္သြားလို႔ ဆီးပိုး ေရာဂါ ျဖစ္ ရတာ မ်ားပါတယ္။

    ဆီးေရာဂါမရွိတဲ့လူ (၀ါ) သတၱ၀ါရဲ့ ဆီးမွာ ဘာပိုးမွ မရွိပါဘူး။ ဒါေၾကာင့္မ်ား ရွင္ေတာ္ ဘုရားက သူရဲ့သား ရဟန္းေတြ အတြက္ေဆးကို ႏြားက်င္ငယ္ေရနဲ႔ ေဆးဘက္၀င္တဲ့ အခါးဓါတ္ ပါတဲ့ ဇီးျဖဴ၊ ဖန္ခါး၊သွ်စ္သွ်သီးေတြနဲ႔ ေဖာ္စပ္ခိုင္းခဲ့ တာလားလို႔ စဥ္းစား မိပါ တယ္။က်မသာ စြမ္းနိုင္ခဲ့ရင္ ျမတ္ဘုရားရဲ့ေဆးနည္းကို သုေတသန ျပဳခ်င္ပါေတာ့တယ္။

အျပင္ပိုးေတြပါရင္ ဆီးေရာဂါ ျဖစ္ေစတဲ့ပိုးလို႔ အေျဖမွား သြားနိုင္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ျပင္ပပိုး ေတြမပါဖို႔ အလြန္အေရးႀကီး ပါတယ္။

ေရာဂါျဖစ္ေစတဲ့ ပိုးေတြကို ေတြ႔ရဖို႔ အတြက္ လတ္လတ္ ဆတ္ဆတ္ ဆီးရမွေကာင္းပါတယ္ ဆီးယူျပီး နာရီ၀က္အတြင္း (၀ါ) ဆီးကို ဓါတ္ခြဲခန္း ေရာက္မွ ယူသင့္ ပါတယ္။ ဆီးမွာရွိတဲ့ပိုးေတြကို ေမြးၿပီး သူတို႔ကို သတ္နိုင္တဲ့ ေဆးေတြ (Sensitive Drugs)  ရွာဖို႔ ဆိုရင္ ေတာ့ အထူးပိုးသတ္ထားတဲ့ ပုလင္း (sterile bottle) ကို ဓါတ္ခြဲခန္းက ေတာင္းယူရပါမယ္။

      ကိုယ္၀န္ ရွိမရွိ စစ္ခ်င္တာ ဆိုရင္ေတာ့ ဆီးကို ေျခာက္ေသြ႔တဲ့ ပုလင္းသန္႔သန္႔နဲ႔  ယူလို႔ ရပါ တယ္။ကိုယ္၀န္ရွိလို႔ ထြက္လာတဲ့ ဟိုမုန္း (Hormone) ေတြက ပတ္၀န္က်င္မွာ မရွိလို႔ပါ ။ ဟိုမုန္း ဓါတ္ေတြက ပဋိသေႏၶရွိၿပီး ၄ ပတ္ၾကာမွ ဆီးထဲမွာစစ္ေဆး လို႔ေတြ႔ နိုင္ပါတယ္။ တစ္နည္းအားျဖင့္ဓမၼတာလာရမည့္ရက္ မလာရင္စစ္ေဆးေတြ႔ရွိ နိုင္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ လူနာက ဓမၼတာလာရမည့္ရက္ အမွတ္မွားရင္ ျဖစ္ေစ၊ဓမၼတာ မွန္မွန္ မလာသူျဖစ္ရင္၊ ဒါမွမဟုတ္ သေႏၶသားကႀကီးထြားမႈ ေႏွးရင္လဲ၄ပတ္နဲ႔ မေတြ႔နိုင္ပါဘူး။အဲ့ ဒီလိုအခါမ်ိဳးမွာ ေနာက္တစ္ပတ္ ၾကာမွ ျပန္စစ္ေဆး သင့္ပါတယ္။ယခုအခါ မိမိဖာသာ စစ္ေဆး နိုင္တဲ့ စမ္းသပ္ ပစၥည္းမ်ား အလြယ္တကူ ၀ယ္ယူစစ္ေဆး နိုင္ပါတယ္။

   ဆီးခ်ိဳေရာဂါအတြက္စစ္မယ္ဆိုရင္လဲ ဆီးကို သန္႔ရွင္းေျခာက္ေသြ႔တဲ့ ပုလင္းနဲ႔ယူ လို႔ရ ပါတယ္။ကိုယ္တိုင္ စစ္ေဆးနိုင္တဲ့ ပစၥည္းမ်ားကိုလည္း အလြယ္တကူ ၀ယ္ယူ စစ္ေဆး နိုင္ပါ တယ္။ ဒီမွာ သတိထား ရမွာက အစာစားခ်ိန္နဲ႔ ဆီးယူတဲ့ အခ်ိန္ပါပဲ။ အစာ စားၿပီး တစ္နာရီ၊ ႏွစ္နာရီမွာ ဆီးထဲမွာ သၾကားဓါတ္ အမ်ားဆံုးပါ ပါတယ္။

   ေက်ာက္ကပ္ေရာင္တဲ့ ေရာဂါေၾကာင့္ ဆီးထဲမွာပါတဲ့ အသားဓါတ္ ေတြကိုစစ္ေဆးခ်င္ တယ္ ဆိုရင္လဲ ဆီးခ်ိဳအတြက္စစ္သလို ကိုယ့္ဘာသာ စစ္ေဆးတဲ့ပစၥည္းေတြ ၀ယ္ၿပီး စစ္ေဆး နိုင္ ပါတယ္။

   ဆီးထဲမွာေသြး ရွိမရွိ စစ္ခ်င္တယ္ ဆိုရင္ေတာ့ ဓါတ္ခြဲခန္းေရာက္မွ ဆီးယူတာ  အေကာင္း ဆံုး ပါ။ေသြးေတြ ဆီးထဲ ေရာက္တာနဲ႔ မိနစ္ပိုင္း အတြင္း ေပါက္ကြဲ ပ်က္စီးကုန္လို႔ပါ။

က်န္းမာေရးဗဟုသုတျပည့္စံုနိုင္ၾကပါေစ။

ွSpecial လစ္မ်ား

က်မ ေဆးခြင့္ျပည့္လို႕ စပ္စံထြန္းေဆးရံုကိုအလုပ္ျပန္၀င္ေတာ့ က်မကို OPD နဲ႕ Emergency မွာပဲျပန္တာ၀န္ေပးပါတယ္။ က်မတို႕ဆရာ၀န္ေလာကရဲ့ professional အကိုၾကီးအမၾကီးမ်ားရဲ့ professional  ညီငယ္ညီမငယ္လို႕ ေျပာရမဲ့ juniors aတြအေပၚမွာထားတဲ့ ေစတနာေတြကိုက်မ၀မ္းနည္းစြာၾကံုေတြ႕လိုက္ရပါတယ္။ က်မအေနနဲ႕ TB ေရာဂါ တပ္မံအကူးမခံနိုင္ပါဘူး၊ ေနာက္တခါ ကူးရင္ အခုလိုကံေကာင္းခ်င္မွေကာင္းမယ္။ မကူးရင္ေတာင္ က်မ TB ဘယ္ေတာ့ကူးမလဲဆိုျပီး Psyco ျဖစ္မွာေသျခာပါတယ္။

က်မ အျဖစ္က ဆရာ၀န္ ၂၅ ဦးသာရွိတဲ့ ေဆးရံုမွာ ဟိုေလးတေၾကာ္ျဖစ္ျပီးသားမို႕ က်မကို တာ၀န္ခ်တဲ့ ဆရာ၀န္ၾကီးလဲသိျပီးသားပါ။ ဒါေပမဲ့ ဘာေၾကာင့္ OPD နဲ႕ Emergency မွာျပန္ခ်သလဲဆိုေတာ့ OPD နဲ႕ Emergency ကိုဘယ္သူမွမသြားခ်င္လို႕ပါ။

ဆရာ၀န္ၾကီးေတြကလဲ ညေနပိုင္း ေဆးရံုလစျ္ပီး golf ကြင္းသို႕သြားနိုင္ေအာင္ တပည့္ တစ္ေယာက္ဆီေမြးထားပါတယ္။ AS ဆရာ၀န္ေတြကလည္း ၀မ္းေျမာက္၀မ္းသာ တပည့္ခံပါတယ္။ သူတို႕အေနနဲ႕OPD နဲ႕ Emergency ကိုသြားစရာမလိုေတာ့ပါဘူး။ eye တို႕ plastic surgery လိုဌာနမ်ိုး က တလေနလို႕ အေရးေပၚလူနာတစ္ေယာက္လာတာမွမဟုတ္တာ။ ဒီေတာ့ ေရာက္ကာစ ဆရာ၀န္အသစ္ေတြ က OPD နဲ႕ Emergency မွာဘဲေတာက္ေလ်ာက္တာ၀န္ထမ္းေဆာင္ၾကရပါတယ္။

OPD နဲ႕ Emergency ကလူပင္ပမ္းတဲ့အျပင္ စိတ္ပါပင္ပမ္းရပါတယ္။ လုပ္ငန္းအရေတြ႕ၾကံဳလာတဲ့ အခက္အခဲကိုဘယ္သူ႕ကို ဆရာတင္ရမွန္းမသိ၊ အကူအညီေတာင္းရမဲ့သူလဲမရွိပါဘူး။ အေရးအေၾကာင္းဆိုဖတ္စရာ ေဆးစာအုပ္ေတာင္မရွိပါဘူး။ အေရးကိစၥၾကံုလာရင္လဲ အားလံုးကေခါင္းေရွာင္သြားၾကပါတယ္။ က်မ ေတာထဲက ေခါင္းျပတ္၊လိင္အဂၤါျပတ္လူေသအေလာင္းကိုလိုက္ၾကည့္ရတဲ့ အေၾကာင္း၊စကားစပ္မိလို႕ဆရာ၀န္ၾကီးတစ္ဦးကိုေျပာျပတာ၊ ေနာက္ဆို ဘယ္သူ႕ေခၚသြား ဘယ္လိုလုပ္ဆိုတဲ့အၾကံဥဏ္မေပးပဲ၊
အဲ့ဒီအေလာင္းကိုခြဲရင္ မိန္းမဆို သားအိမ္ေတြ႕မယ္တဲ့။ သားအိမ္ေတြ႕ေတာ့ေကာ္ ဘာထူးမွာလဲ။ သူသာဆို၊ သူ႕ေဆြမ်ိဳးဆို အဲ့လိုလုပ္ခိုင္းမလားလို႕ေမးခ်င္လိုက္တာ။

 OPD နဲ႕ Emergency တာ၀န္က်တံုး က အျဖစ္တစ္ခု ၾကံုတံုးေျပာျပခ်င္ပါတယ္။

တစ္ေန႕မွာ ၀ါဆီဆိုတဲ့ပိုးသတ္ေဆးေသာက္ျပီး လူငယ္တစ္ေယာက္ေယာက္လာတာ အစာအိမ္ေဆးေပး၊ ေဆးကုသေဆာင္တင္ေပးေပမဲ့ ေဆးကုသေဆာင္ေရာက္ျပီးမၾကာခင္ဆံုးသြားပါတယ္။ မြတ္ဆလင္ျဖစ္တာေၾကာင့္အေလာင္းခ်က္ခ်င္းယူခ်င္တယ္ဆိုလို႕ OPD နဲ႕ Emergency တာ၀န္က်ဆရာ၀န္ ျဖစ္တဲ့ က်မ
ရင္ခြဲစစ္ေဆးေပးရပါတယ္။ ဒါနဲ႕တင္မျပီးေသးပါဘူး။ တရားရံုမွာ ေဆးအစစ္ခံဖို႕သြားရပါတယ္။၀ါဆီဆိုတာလူနာေျပာလို႕သာပိုးသတ္ေဆးမွန္းသိရတာ၊ေက်ာင္းမွာတံုးကလဲမသင္ခဲ့ရ၊ ဘာပိုသတ္ေဆးမွန္းလဲမသိ၊ ဘာအာနိသင္ရွိမွန္းလဲမသိ၊လူ႕ခႏၵာကိုယ္ဘယ္အပိုင္းကိုဘာျဖစ္ေစမွန္းလဲမသိ၊ေမးရမဲ့သူလဲမရွိ၊သူ႕အေၾကာင္းဖတ္စရာစာအုပ္လဲမရွိ၊ အစာအိမ္ေဆးတာေတာင္ေၾကာက္ေၾကာက္နဲ႕ေဆးရတာ၊ အစာလမ္းေၾကာင္းကို ထိခိုက္မဲ့ အက္စစ္လိုမ်ိဳးဆို အစာအိမ္ေဆးရင္ပိုဒုကၡေရာက္မွာ၊ မေဆးျပန္ရင္လဲ လူနာရွင္က အဆိပ္မိတာ အစာအိမ္ေတာင္မေဆးဘူးဆိုတဲ့ ျပစ္စာကလာအံုးမယ္။

တရားရံုေရာက္ေတာ့ ထင္တဲ့အတိုင္း အစိုးရေရွ႕ေနက ဘာေၾကာင့္ ၀ါဆီေၾကာင့္ေသဆံုးတယ္လို႕ေျပာနိုင္ပါသလဲ၊ ဆရာမအေနနဲ႕ဒီလိုအမွူမ်ိဳးဘယ္ နစ္ခါေလာက္ေတြ႕ဘူးပါသလဲဆိုျပီးစတင္ပါေတာ့တယ္။ တကယ္လဲ က်မ ဒီတခါဘဲျမင္ဘူးပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ မုသာမပါ လကၤာမေခ်ာ္ဆိုတဲ႕ထံုနွစ္လံုးမူျပီး၊ လူနာက အသက္ ၂၀ သာရွိေသးျပီး ရင္ခြဲစစ္ေဆးတဲ့အခါ ေသေစနိုင္တဲ့ဘာေရာဂါမွ မေတြ႕ေၾကာင္း၊ က်မအေနနဲ႕ ဒါပထမဦးဆံုးကိုယ္တိုင္ရင္ခြဲစစ္ေဆးရတာျဖစ္ေၾကာင္း။ ဒါေပမဲ့ေဆးေက်ာင္းသူအေနနဲ႕မ်ားစြာေတြ႔ဖူးေၾကာင္း။ ၀ါဆီသာတကယ္ကိုယ္ထဲ၀င္သြားရင္ (တခ်ိဳ႕ကမေသာက္ပဲပါးစပ္မွာသုပ္ရံုသုပ္ျ႔ပီးလာတာရွိပါတယ္)။ လက္ဖက္ရည္ၾကမ္းတစ္ခြက္စာေလာက္နဲ႕တင္ေသေၾကာင္း မယံုရင္ေသာက္ၾကည့္နိုင္ပါတယ္လို႕ေျဖလိုက္ေတာ့ ေရွ႕ေနလဲဆက္မေမးေတာ့ပါဘူး။

ဒီအေၾကာင္းေတြေရးရတာ လူၾကီးေတြကို အျပစ္တင္ခ်င္လို႔မဟုတ္ပါဘူး။ သူတို႕လဲမရွိၾကေတာ့ပါဘူး။ ေနာက္လာမဲ့ ဆရာ၀န္ငယ္မ်ားကို စိတ္ခ်မ္းခ်မ္းသာသာနဲ႕ အလုပ္မွာေပ်ာ္ရႊင္ေအာင္ ၀ိုင္း၀န္းကူညီနိုင္ေအာင္ပါ။
ေဆးေက်ာင္းသားဘ၀က စာေတြ႔သာသင္ခဲ့ရတာပါ၊ အလုပ္သင္ဘ၀မွာလဲ ေဆးရံုၾကီးလို ဘြဲ႕လြန္တက္မဲ့ဆရာ၀န္ေတြနဲ႕ျပည့္ေနတဲ့ေနရာမွာ ဆရာ၀န္ပညာပါတဲ့ ဘာအလုပ္မွမလုပ္ရပဲ၊ လူနာေသြးေဖါက္တာ၊ လူနာေဆးထိုးတာ ေသြးအေျဖယူတာ ၊ စတဲ့ အလုပ္သမားေတြေတာင္လုပ္နိုင္တဲ့ အလုပ္ေတြပဲလုပ္ရတယ္လို႕ျငီးသံေတြၾကားရပါတယ္။ အဲ့ဒီလို ဘာလက္ေတြ႕မွမလုပ္ခဲ့ရတဲ့ဆရာ၀န္ေတြကို စပ္စံထြန္းလို အနယ္နယ္အရပ္ရပ္က လူနာေတြလာတတ္တဲ့ OPD နဲ႕ Emergency မွာတစ္ေယာက္ထဲ တာ၀န္ခ်မယ္ဆိုရင္ေတာ့ လူနာေကာ္ဆရာ၀န္သစ္လြင္ေတြပါဒုကၡေရာက္ၾကမွာပါ။

လြန္ခဲ့တဲ့ ႏွစ္မ်ားစြာကအေတြ႕အၾကံုပါ။ အခုအခ်ိန္မွာ အမ်ားၾကီး ေကာင္းမြန္ေျပာင္းလဲေနျပီလို႕ေမ်ွာ္လင့္ပါတယ္။

တိုက္ဆိုင္မွဳလား ?

house surgeon တစ္ႏွစ္လုပ္ျပီး ခ်က္ခ်င္း AS post ေတြမေခၚေသးတာနဲ႕ သာေကတက သမ၀ါယမေဆးခန္းမွာ ေခတၱ တာ၀န္ထမ္းေဆာင္စဥ္ ေဆးခန္းအကူ အမ်ိဳးသမီးနဲ႕စကားစပ္မိျပီး ၄င္းတရားထိုင္သည္ဆိုသည့္ စြန္းလြန္းတရားရိပ္သာသို႕ တစ္ေန႕လိုက္သြားခဲ့ပါသည္။ တရားစခန္းတြင္တရားျပသူမွာ သီလရွင္အမ်ိဳးသမီးျဖစ္ပါတယ္။ ၄င္းသီလရွင္မွာ မိသားစုကိုစြန္႔ျပီးသီလရွင္၀တ္လာေၾကာင္း၊ တရားျဖင့္သာေမြ႕ေလ်ာ္ေတာ့ေၾကာင္းသိရပါသည္။ တရား၇ိပ္သာမွာျပင္ေထာင္ႏွစ္ထပ္ျဖစ္ျပီး ျမိဳ႕စြန္တြင္ရွိျပီး ထိပ္ဆိတ္ျငိမ္သက္ပါသည္။ က်မတို႕ေရာက္သြားေတာ့ အေပၚထပ္သို႕ေခၚသြားပါတယ္။ အေပၚမွာလူ ၁၀ ေယာက္ခန္႕ တင္ပလြင္ေခြထိုင္ေနၾကပါတယ္။ က်မတို႕ႏွစ္ေယာက္ကိုလည္း ေနရာေပးပါတယ္။ အားလံုး ျငိမ္သက္စြာ ေနရာယူျပီးတဲ့အခ်ိန္မွာ တရားေခြဖြင့္ေပးပါတယ္။ တရားကေတာ့ လူတစ္ေယာက္ေသသြားေၾကာင္း၊ ယခု တစ္ရက္ရွိလို႕ တစ္ကိုယ္လံုးေတာင့္တင္းေအးဆက္ေနေၾကာင္း။ ၂ ရက္ေျမာက္ျဖစ္ေၾကာင္း၊ အသားအေရမ်ားမဲလာေၾကာင္းစသည္ျဖင့္ လူေသတစ္ေယာက္ရဲ့ ျဖစ္ပ်က္ေနပံုကိုေျပာျပေနပါတယ္။ က်မအေနနဲ႕ေဆးေက်ာင္း Forensic medicine ဘာသာရပ္မွာ ေဆးရံုေရာက္ျပီး ၂၄ နာရီအတြင္းေသသူေတြ၊ ရဲမွဴ႕ခင္းနဲ႕ပတ္သက္တဲ့ လူေသမွူ၊လူသတ္မွဴ႕အေလာင္းေတြအျပင္၊ တိုးေအးသေဘၤာနစ္စဥ္ကဆယ္ယူလာေသာ ေရနစ္အေလာင္းမ်ားစြာကိုေတြ႕ခဲ့ရတာေၾကာင့္ တရားတိပ္ေခြက ေျပာေနေသာ အသုဘအေလာင္းေတြကိုမ်က္၀ါးထင္ထင္ျမင္ေနရသလိုျဖစ္တာေၾကာင့္စိတ္အစဥ္ဟာ အသုဘအေလာင္းေတြေပၚမွာသာရွိေနျပီး ဘယ္အခ်ိန္တရားေခြဆံုးသြားမွန္မသိပါဘူး။ စ ထိုင္စဥ္က အေပၚထပ္မွာ ေလ ေျပေလညွင္းတိုက္ျပီး နဲနဲ ေအးသလိုရွိေပမဲ့၊ တရားေခြဆံုးတဲ့အခ်ိန္မွာေတာ့ က်မတစ္ကိုယ္လံုးေခၽြေတြဆိုရွြဲေနျပီး က်မေခါင္းကလဲျခာလပတ္လည္ေနတယ္လို႔ခံစားရပါတယ္။ က်မ မလွုပ္ေအာင္ထိန္းေပမဲ႕မရပါဘူး။ သီလရွင္က်မ အနားလာျပီး ေျဖေျဖမွန္မွန္ရွဖို႕ေျပာပါတယ္။ မၾကာခင္ က်မ ကိုယ္ ျငိမ္က်သြားျပီး ၊ ကိုယ္လွဴပ္ယမ္းတာလဲမျဖစ္ေတာ့ပါဘူး။ ေခၽြးထြက္တာလဲမရွိေတာ့ပါဘူး။ တရားေခြက ၂ နာရီၾကာျပီ၊ အသုဘ ဘာ၀နာကမ႒ာန္းဆိုတာေနာက္မွသိရပါတယ္။ ဒါက်မရဲ့မထမဦးဆံုး ကမ႒ာန္း အေတြ႕အၾကံုပါ။

 ေနာက္ေန႕ညေနေဆးခန္းသြားေတာ့ Asthmatic attack  နဲ႕ရင္က်ပ္လူနာတစ္ေယာက္ ေရာက္လာပါတယ္။ လူနာက စကားမေျပာနိုင္ပါဘူး။ အသက္ကိုမနဲ ရူေနရပါတယ္။ က်မလဲ လိုအပ္တဲ့ aminophylline iv တစ္လံုးထိုးေပးပါတယ္။ သိပ္မသက္သာတာနဲ႕ adrenaline subcutaneous ထပ္ထိုးေပးပါတယ္။ နဲနဲပဲသက္သာပါတယ္။လူနာကိုေဆးရံုသြာဖို႕ေျပာေတာ့ ေဆးရံုမသြားခ်င္ေၾကာင္း၊ ဒီမွာပဲကုေပးပါ၊ ေသမယ္ဆိုလဲ ဒီမွာပဲေသပါရေစတဲ့။ ဒါနဲ႔ drip  မွာ solucortex ထဲ့ျပီး ေျဖးေျဖးခ်င္း သြင္းေပးေနပါတယ္။ က်မလူနာကို ေပ်ာက္ေစခ်င္ပါတယ္။ မေသေစခ်င္ပါဘူး။ က်မ ၾကားဖူးနား၀ရွိတာက ကမ႒ာန္းတရားအားထုတ္ရင္အသက္ရွည္တယ္တဲ့၊ ဒီလူနာကို တရားအားထုတ္ခိုင္းလို႕လဲမျဖစ္၊ သူ႕ခမ်ာ မနဲအသက္လု႕ရွူေနရတာ။ က်မ မေန႕က တရား ၂ နာရီထိုင္ခဲ့တာကိုသတိရမိပါတယ္။ အဲ့ဒီကုသိုလ္ကိုဒီလူနာကိုေပးလို႕ရရင္ေကာင္းမွာပဲ။ ရတာ မရတာအပထား။ က်မဆႏၵနဲ႕ အလွုဳ ကိုေတာ့လုပ္ရမယ္လို႕ ဆံုးျဖတ္ျပီး က်မ မေန႔ကျပဳလုပ္ေသာ ကုသိုလ္အား ယခု အသက္ရူရခက္ေနေသာလူနာအားေပးပါသည္။ လူနာအသက္ရွင္ပါေစလို႕ စိတ္ထဲက အလွဴေပးဆုေတာင္းလိုက္ပါတယ္။ ေဆးခန္းအကူကို လူနာကိုေဆးရံုသြားဖို႕တိုက္တြန္းဖို႕နဲ႕  drip  ျပီးရင္ျဖဳတ္ေပးဖို႔မွာၾကားျပီး၊ အိမ္ျပန္ခဲ့ပါတယ္။ က်မ ေဖကေန႕စဥ္ သူ႕ကားနဲ႕ေဆးခန္းလိုက္ပို႕ ေစာင့္ေနျပီး အိမ္အတူျပန္ၾကပါတယ္။
 ေနာက္ေန႕ညေနေဆးခန္းသြားေတာ့ ေဆးခန္းအကူညီမေလးက လူနာေဆးရံုမသြားေၾကာင္း  drip ျဖဳတ္ေပးလိုက္ေၾကာင္းသာေျပာပါတယ္။ ေနာက္ေန႕ေတြလဲ လူနာအေၾကာင္းေမးေပမဲ့သတင္းမရပါဘူး။ က်မ စိတ္ထဲေတာ့ ေဆးရံုပဲေရာက္သြားလား၊ ေသပဲေသသြားလားလို႕ တထိပ္ထိပ္ျဖစ္ေနခဲ့ပါတယ္။
တစ္ပတ္ေလာက္ၾကာေတာ့ က်မ အေဖအရြယ္လူတစ္ဦး သနပ္ခါးတံုးတစ္တံုးလက္ေဆာင္လာေပးပါတယ္။ သူက ဆရာမ က်ေနာ့ကိုမမွတ္မိဘူးလား။ ျပီးခဲ့တဲ႕အပတ္က ဆရာမက်ေနာ့ကို  drip  သြင္းျပီး အသက္ကယ္ခဲ့တာေလတဲ့။ အမေလး၀မ္းသာလိုက္တာ။ ဦးေလး ေဆးဆက္မေသာက္ဘူးလား ဆိုေတာ့ က်ေနာ္အားလံုးေကာင္းသြားျပီးဘာမွ မျဖစ္ေတာ့ဘူးတဲ့။ solucortex  ေပးထားတာ tailing မလုပ္ရင္ rebound ျဖစ္ျပီး Asthmatic attack  ျပန္ရနိုင္တဲ့အေၾကာင္း ေသေသခ်ာခ်ာရွင္းျပျပီး prenisalone ဆက္ေသာက္ခိုင္းလိုက္ပါတယ္။ ျဖစ္ခ်င္ေတာ့ လူနာက က်မအေဖရဲ့ သူငယ္ခ်င္းျဖစ္ေနပါတယ္။ Asthmatic attack  ရတဲ့ေန႕က လူနာ မ်က္ျဖူလန္ေန ေတာ့ က်မအေဖလဲ သူ႕သူငယ္ခ်င္းမွန္း မမွတ္မိလိုက္ပါဘူး။

လူနာေကာင္းသြားတာေတာ့ ဟုတ္ပါျပီၚ ဒါေပမဲ့ က်မရဲ့ ကမ႒ာန္းအလွဴေၾကာင့္လား တိုက္ဆိုင္မွဴလားဆိုတာကို ဆက္စမ္းသပ္ရပါအံုမယ္။

သား (၀ါ) သမီး လိုတရေစတဲ့ နံမည္ၾကီး OG

ultrasound မေပၚခင္က ေတာျမိဳ႕ေလးတစ္ျမိဳ႕မွာ အလြန္နံမည္ၾကီးတဲ့ သားဖြါးနဲ႕မီးယပ္ဆရာ၀န္ၾကီးတစ္ဦးရွိပါတယ္။ သူနံမည္ၾကီးတာက ေဆးကုေတာ္လို႔၊ ခြဲစိတ္ေတာ္လို႕မဟုတ္ပါဘူး။ ကိုယ္၀န္ေဆာင္ေတြ လိုခ်င္တဲ့ သားသား (၀ါ) မီးမီးကို လူနာဆႏၶ အတိုင္းေမြးေပးနိုင္လို႔ပါပဲ။ ကိုယ္၀န္ေဆာင္ေတြက သူ႕ဆီသြားျပ ျပီး ကိုယ္လိုခ်င္တဲ့ သား (၀ါ) သမီးကိုေျပာရံုပါဘဲ။ ဆရာ၀န္ၾကီးကလဲ လိုအပ္တာေတြစမ္းသပ္ျပီးရင္ သမီးလိုခ်င္တဲ့ သား (၀ါ) သမီးရမယ္လို႕ေကာင္းခ်ီးေပးလိုက္ပါတယ္။ ထူးဆန္းတာက ေမြးလာတဲ့အခါ ဆရာ၀န္ၾကီး ဂတိေပးတဲ့ အတိုင္း ကိုယ္၀န္ေဆာင္မိခင္လိုခ်င္တဲ့ သား ေယာက္်ား (၀္) သမီးကိုေမြးတာပါပဲ။ ဘယ္ေလာက္ေတာ္တဲ့ ဆရာ၀န္ၾကီးလဲ။ သူလိုဆရာ၀န္မွ နံမည္မေၾကာ္ရင္ ဘယ္သူနံမည္ေၾကာ္မွာလဲ ?
တစ္ေန႕ေတာ့ သူ႕ရဲ့အခ်စ္ဆံုးသူလို ျမိဳ႕က OG ဆရာ၀န္ၾကီး၊ သူ႕သူငယ္ခ်င္းရဲ့ အံ့ၾသဖြယ္ သတင္းေၾကာင့္ အေၾကာင္းအက်ိဳးေမးျမန္းဖို႕ေရာက္လာပါတယ္။ သူၾကားတဲ့သတင္းအတိုင္း သူ႕ သူငယ္ခ်င္းရဲ့ ေဆးခန္းေရွ႕မွာ ကိုယ္၀န္ေဆာင္ေတြ တန္းစီေနပါတယ္။ နံနည္ၾကီးသူငယ္ခ်င္း လူနာေတြစမ္းသပ္ျပီးတာနဲ႕ျမိဳ႕ကသူငယ္ခ်င္းလဲ သူသိခ်င္တာကို အျမန္ဆံုးေမးလိုက္ပါတယ္။ သူတို႕ႏွစ္ေယာက္တူတူ ေဆးေက်ာင္းတတ္က်၊ တူတူ အထူးကုတက္က် ေပမဲ့ သူ႕သူငယ္ခ်င္းက ဘာေၾကာင့္ သူနဲ႕ တျခား OG ေတြမသိတဲ့ မေမြးေသးတဲ့ ကိုယ္၀န္ေဆာင္သေႏၶသားရဲ့ လိင္ကို လိုသလိုျဖစ္ေစရတာလဲ ? ဒီ့ထက္ပိုထူးဆန္းတာက သေႏၶသားရဲ့ လိင္က ၀မ္းထဲမွာဘယ္လိုမွေျပာင္းလဲလို႕မရတာ၊ သူ႕သူငယ္ခ်င္းက ဘယ္ကိုယ္၀န္ အခ်ိန္ျဖစ္ျဖစ္ သူ႕ဆီလာျပတဲ့အခ်ိန္မွာ လိုအပ္တဲ့ လိင္ျဖစ္ေစတယ္ ဆိုတာ သူဘာမွ နားမလည္နိုင္ပါ။
သူ႕သူငယ္ခ်င္းကေတာ့ ေမးလာတဲ့ ျမိဳ႕ကဆရာ၀န္ၾကီးကို မင္းေတာ္ေတာ္ အ ေသးတာဘဲ၊ ငါ ဘာမွ မလုပ္ေပးနိုင္ပါဘူး။ ဘာေမြးမယ္ဆိုတာလဲ ငါမသိပါဘူး။ ငါသိတာက ေလာကမွာ သား (၀ါ) သမီး ႏွစ္ခုထဲကတစ္ခုပဲျဖစ္ရမယ္ မဟုတ္လား ? ငါ့ဆီလာျပတဲ႕ကိုယ္၀န္ေဆာင္ ကို သူမ ဘာလိုခ်င္လဲဆိုတာ ေမးလိုက္တယ္။ ဥပမာ သမီးေလးလိုခ်င္တယ္ဆိုရင္ ၊သမီးပဲ ရပါေစလို႕ ငါက ေကာင္းခ်ီးေပးလိုက္တယ္ ။ ဒါေပမဲ့ ငါ့ရဲ့စာရင္းထဲမွာေတာ့ သားရမယ္လို႕မွတ္ထားလိုက္တယ္။ အဲ့လိုဘဲ သားရမယ္လို႕ေကာင္းခ်ီးေပးထားတဲ့သူက်ေတာ့ သမီးရမယ္လို႕မွတ္ထားတယ္။ ေကာင္းခ်ီးေပးတဲ့အတိုင္းရတဲ့သူေတြက ၀မ္းသာျပီးငါေျပာတာမွန္တယ္လို႕ သတင္းလြင့္ၾကတာေပါ့။ အဲ ေျပာတဲ့အတိုင္းမရတဲ့သူက ငါ့ကို မွားတယ္ဆိုျပီးရန္လာေတြ႔ရင္ ငါက ဟုတ္တယ္.မင္းလိုခ်င္သလိုမျဖစ္ဘူးဆိုတာသိတယ္ ဒါေပမဲ့ မင္းစိတ္ခ်မ္းခ်မ္းသာသာနဲ႕ကိုယ္၀န္ေဆာင္ျပီးေခ်ာ္ေခ်ာ္ေမာ္ေမာ္ ေမြးဖြါးနိုင္ေအာင္ မင္းစိတ္တိုင္းက်ေျပာခဲ့တာ တကယ္က မင္းလိုခ်င္တဲ့ သားေလးမေမြးပဲ သမီးေမြးမယ္ဆိုတာ ငါ့ရဲ့မွတ္စုမွာမွတ္ထားတယ္ဆိုျပီး ငါ့မွတ္စုကိုျပလိုက္တာေပါ့ တဲ့။

စာဖတ္သူမ်ား ဘယ္လိုထင္ပါသလဲ ? ဥာဏ္ကိုလႊာသံုးသူလို႕ ထင္ပါသလား ? ဒါမွ မ ဟုတ္ လိမ္လည္သူလို႕ထင္ပါသလား ?

  အနာႀကီးေရာဂါ (Leprosy)ဆိုတာ အလြန္ေရွးက်တဲ့ေရာဂါပါ။ ျမတ္စြာဘုရားလက္ထက္ေတာ္ကတဲက ရွိခဲ့တဲ့ေရာဂါမို႔ ပုထုဇဥ္ေတြ ကာမဂုဏ ္ခံစားတာ ကိုအနာႀကီး ေရာဂါသည္အယားသက္သာေအာင္ မီးလႈံတဲ့ ဥပမာနဲ႔ ျမတ္ဘုရား ခိုင္းနႈိင္းေတာ္မူခဲ့ပါတယ္။

ျမတ္ဘုရားရဲ့ တတိယသားေတာ္ႀကီး လို႔ေျပာရမဲ့ အရွင္မဟာ ကႆပရဲ့ ကရုဏာေတာ္ကို ညႊန္းျပတဲ့ အေနနဲ႔ အရွင္ျမတ္ႀကီး အနာႀကီး ေရာဂါသည္ လွဴတဲ့ဆြမ္းထဲမွာ ျပတ္ပါလာတဲ့ လက္ေခ်ာင္းကို ဖယ္ၿပီး ဆြမ္းဘုဥ္ေပးတယ္ဆိုတာကိုလည္း ဗုဒၶဘာသာ ေလ့လာ လိုက္စား သူတိုင္းသိၾကပါတယ္။

   ဒါေပမဲ့ ဒီေရာဂါ ဘယ္လို ျဖစ္တယ္ဆို တာေတာ့ သိသူ အလြန္နည္း ၾကပါတယ္။ အနုပညာတီထြင္သူ  ပညာရွင္မ်ား ကိုယ္တိုင္ တိတိပပ မသိၾကတာေၾကာင့္ ၀တၳဳဇတ္လမ္းေတြမွာ မိန္းမ ေပြရႈပ္သူမ်ား အနာႀကီး ေရာဂါ ဆြဲကပ္ၿပီး ေသဆံုးတာနဲ႔ အဆံုးသပ္ေလ့ရွိ ၾကပါတယ္။ အနာႀကီး ေရာဂါ နဲ႔ စစ္ဖလစ္ (syphilis) ဆိုတဲ့ ျမာေပြလို႔ရတဲ့ ေရာဂါနဲ႔  ေရာကုန္ ၾကတာပါ။

   အနာႀကီး ေရာဂါ ဆိုတာ (Bacteria) ဆိုတဲ့ပိုးေၾကာင့္ ျဖစ္တာပါ။ ပိုးေၾကာင့္ ျဖစ္လို႔ကူးဆက္နိုင္ ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ဒီပိုးရဲ့ ကူးဆက္နိုင္တဲ့ စြမ္းအားက သိပ္ကိုနည္းပါတယ္။ လူတစ္ ေယာက္က တစ္ေယာက္ ကူးဖို႔ ဆိုရင္ ေရာဂါရွိသူနဲ႔ အနည္းဆံုး ၅ ႏွစ္ခန္႔ လက္ပြန္းတတီး ေနမွ ကူးတာပါ။ဒါေၾကာင့္ အနာႀကီး ေရာဂါရွိၿပီး ေရာဂါပိုးေတြ ထြက္ေနတဲ့ အေမက ခေလး ကို ႏွစ္ခ်ီ ၿပီး နို႔ခ်ိဳတိုက္ ေၾကြးမွ ကူးနိုင္ပါတယ္။ နို႔ဆို႔ ခေလး ေတြရဲ့ ခုခံအားေတြ ေကာင္းေကာင္း မဖြံ႔ၿဖိဳး ေသးလို႔ပါ။ တစ္အိမ္တည္း အတူေနတဲ့ သူမ်ားကို မကူးပါ ဘူး။
အနာႀကီး ေရာဂါ ပိုးေတြက အခ်င္းကိုလည္း ေဖါက္မသြား  နိုင္တာေၾကာင့္ ေရာဂါ သည္အေမက ေမြးတဲ့ ခေလးမွာလည္း ေရာဂါ ပါ မလာပါဘူး။ အဲ့ဒီ ခေလးကိုေရာဂါသည္အေမရဲ့ ႏို႔မတိုက္ေစပဲ လူေကာင္းေတြ က ေမြးစားၾကမယ္ဆိုရင္ ခေလးမွာေရာဂါ မျဖစ္ပါဘူး။

    အနာႀကီး ေရာဂါပိုးက တီဘီျဖစ္ေစတဲ့ပိုးနဲ႔ မ်ိဳးတူပါတယ္။ သူတို႔မွာ အေႏြးထည္လိုပိုးရဲ့ ကိုယ္အျပင္မွာ အဆီလႊာပါ ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ေဆးေတြက ပိုးရဲ့ ကိုယ္ထဲကို ေတာ္ ေတာ္နဲ႔  မေရာက္ နိုင္တာေၾကာင့္ ယခင္က အာနိသင္ နည္းတဲ့ ေဆးေတြ ဆိုရင္ အနည္းဆံုး ၅-၁၀ နွစ္ အထိ ေသာက္ရ ပါတယ္။ ယခု ေခတ္မွီ ေဆးေတြနဲ႔ ဆိုရင္ေတာ့ ၆ လ ေသာက္ရင္ ေပ်ာက္ပါ တယ္။ တီဘီပိုးကပို ပိုျပင္းပါတယ္။ တီဘီ ပိုးရဲ့ အဆီလႊာက အက္စစ္ ၁၅% အထိ ခံနိုင္ၿပီး။ အနာႀကီး ေရာဂါ ပိုးကေတာ့ အက္စစ္ ၅% ပဲခံနိုင္ ပါ တယ္။

   အနာႀကီး ေရာဂါ ႏွစ္မ်ိဳး ရွိပါတယ္။ အဆို နဲ႔ အေျခာက္ပါ။အဆိုေရာဂါ ဆိုတာ အမ်ားေတြ႔ ဖူးတဲ့ အနာ ေတြ တရြဲရြဲဲနဲ႔ ျမင္မေကာင္း ရႈမေကာင္း နားရြက္ျပတ္၊ လက္ျပတ္ ေနတဲ့ ေရာဂါသည္ ေတြပါ။ ဒီလူနာ ေတြရဲ့ အနာေတြမွာ ပိုးေတြ ရွိပါတယ္။အဲ့ဒီလူနာေတြနဲ႔ ရင္းရင္း ႏွီးႏွီး ဆက္ဆံမယ္ ဆိုရင္ ေရာဂါပိုးေတြ ဆက္ဆံတဲ့ သူဆီေရာက္လာ နိုင္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ေရာဂါပိုးေရာက္ လာတဲ့ လူရဲ့ ခုခံအားက ေကာင္းမယ္ ဆိုရင္ အနာႀကီး ေရာဂါပိုးေတြမပါြး နိုင္တာေၾကာင့္ အနာႀကီး ေရာဂါ မျဖစ္ပါဘူး။

      သာသနာေတာ္ မွာထင္းရွားတဲ့  ေယာနိေသာ မနသိကာရစကား လိုပါပဲ။ အာရံုလက္ခံသူက ကုသိုလ္အေနနဲ႔ (တစ္နည္း) ေပါ့စတစ္ စိတ္ထားနဲ႔ လက္ခံမယ္ဆိုရင္အကုသိုလ္ မျဖစ္သလို ဒီေရာဂါ မွာလည္း ေရာဂါပိုးကို ႏွိမ္နင္း နိုင္တဲ့ ခုခံအား ေကာင္း ေန ရင္ေရာဂါ မျဖစ္ပါဘူး။ တစ္နည္း အနာမရွိတဲ့ လက္နဲ႔ အဆိပ္ကိုင္ သလိုပါပဲ။

      အနာႀကီး ေရာဂါကို ဓါတ္ခြဲခန္း တိရစၧာန္ ေတြမွာ ေရာဂါ ျဖစ္ေစ ခ်င္ရင္ အျခား ေရာဂါပိုးေတြလို တိရစၧာန္ ကိုယ္ထဲကို ပိုးထိုးထဲ့ ရံုနဲ႔ ေရာဂါ မျဖစ္ပါဘူး။ အဲ့ဒီ တိရ စၧာန္ကို အရင္   ကိုယ္ခံအား က်ေအာင္ လုပ္ရ ပါတယ္။

        ဒါေၾကာင့္ အနာႀကီး ေရာဂါသည္ ေတြ ေတြ႔ရင္ သိပ္ မေၾကာက္ ၾကပါနဲ႔ ေရာဂါ အ လြယ္တကူ မကူးနိုင္ပါဘူး။ ေရာဂါသည္ ေတြကို သနားၿပီး အလွဴေငြ ေပးခ်င္ ေပမဲ့ ကူးမွာ ေၾကာက္ၿပီး မေပး မလွဴတဲ့ သူေတြ  လွဴသာ လွဴၾကပါ။ ေပးသာ ေပးပါ ၾကပါ။ ေရာဂါ မကူး ပါဘူး လို႔ ေျပာ ခ်င္ပါတယ္။

      ေနာက္ တစ္မ်ိဳးက အေျခာက္ ေရာဂါသည္ ပါ။ ဒီလူနာေတြ မွာေတာ့ အနာေတြ မရွိ ပါဘူး။ ဒါ ေၾကာင့္ ေရာဂါပိုး ေတြလည္း မထြက္ ပါဘူး။
အနာႀကီး ေရာဂါပိုးက နပ္ေၾကာ္ (Nerve) ေတြမွာ ပြါးမ်ား ပါတယ္။ ေဆးပညာ မွာ နပ္ေၾကာ ႏွစ္မ်ိဳး ရွိပါ တယ္။ တစ္မ်ိဳးက ခံစား ေသာနပ္ေၾကာ (sensory neurone) ပါ။ သူတို႔က ကိုယ္ခႏၶာရဲ့ ပူမႈ၊ ေအးမႈ၊ နာမႈ၊ က်င္မႈ စတဲ့ ခံစားမႈ (sensation or feeling) ေတြ ကို အေရျပား မွာရွိတဲ့ ေသးငယ္တဲ့ ကြန္ရက္ ကဲ့သို႔ ေသာ နပ္ေၾကာျမွင္ ကေလးမ်ားမွ ရယူသယ္ ေဆာင္ပါ တယ္။ဒီ ကြန္ရက္ နပ္ေၾကာျမွင္ေတြက ျမတ္ ဘုရားရဲ့ ကာယပသာဒ ရုပ္ေတြလို႔ေျပာနိုင္ ပါတယ္။
   
အနာႀကီး ေရာဂါသည္ ေတြမွာ ခံစားမႈ နပ္ေၾကာေတြ ပ်က္စီးကုန္တာေၾကာင့္ ပူတာေအးတာ မသိေတာ့ပါ ဘူး၊ နာလည္း မနာေတာ့ ပါဘူး။ဒါေၾကာင့္ အနာႀကီး ေရာဂါသည္ေတြ ဟာ အလြယ္တကူ ပူေနတဲ့ ထမင္းအိုး၊ မီးေသြးခဲ စသည္ တို႔ကို  လက္နဲ႔ ကိုင္ တြယ္ေလ့ ရွိ ပါတယ္။လူက ပူမွန္း မသိေပမဲ့ အပူက လက္ကိုေလာင္ တာမို႔ လက္ေတြျပတ္ က်တတ္ ပါတယ္။

    ေနာက္ နပ္ေၾကာတစ္မ်ိဳးက ၾကြက္သား ေတြလႈပ္ရွား ေအာင္ လုပ္ပါတယ္။သူတို႔ကို လႈပ္ရွားမႈ နပ္ေၾကာ (motor neurone) လို႔ေခၚ ပါတယ္။ သူတို႔ ေတြေၾကာင့္ က်မတို႔ ရဲ့ ၾကြက္သားေတြ လႈပ္ရွား ပါတယ္။

    အနာႀကီး ေရာဂါမွာ ဒီနပ္ေၾကာ ေတြလည္း ပ်က္စီး တာေၾကာင့္ ၾကြက္သားေတြ လႈပ္ရွားမႈ မရွိ လို႔ ၾကြက္သားေတြ ေသးသိမ္ သြားၿပီ လူနာရဲ့ လက္ ေျခေတြ ေကါက္သြား တာမ်ိဳး ျဖစ္နိုင္ ပါတယ္။

   (ဗုဒၶတရား ေတာ္အရ ၾကြက္သားေတြ လႈပ္ရွားတာက အာရံုကို တုန္႔ျပန္တဲ့ စိတၱဇရုပ္ေတြ ျဖစ္တာပါ။ တနည္း အားျဖင့္ေတာ့ အတူတူပါပဲ။ ျမတ္ဘုရားက လူ႔ကိုယ္ ခႏၶာရဲ့အတြင္း အဂၤါအစိပ္ အပိုင္း ေတြကို မေလ့လာ ထားတဲ့ ရဟန္းေတြ၊ လူေတြ ကို နားလည္ လြယ္ေအာင္ ျမင္သာတဲ့ ကိုယ္ခႏၶာ ျပင္ပက ရုပ္၀တၳဳ ေတြနဲ႔ ေဟာခဲ့ တာပါ။

      အံၾသ စရာ ေနာက္တစ္ခု ကေတာ့ စိတၱဇရုပ္ ေတြျဖစ္ရတာ ၀ါေယာဓါတ္ ေခၚတဲ့ တစ္ကိုယ္လံုးက ပရမတ္ ဓါတ္ေတြ ေရြ႔လ်ားလို႔ ျဖစ္ရ တယ္လို႔ ေဟာထား ပါတယ္။   “စိတ္ေၾကာင့္ျဖစ္ေသာ ဓါတ္၀ါေယာ ႏွံ႔ ေႏွာ္ ကိုယ္မွာရွိ ” တဲ့။

       က်မ တို႔ရဲ့ နပ္ေၾကာေတြ (both sensory and motor neurones) ဟာ တစ္ကိုယ္ လံုးမွာ အပ္ခ် စရာ မရွိေအာင္ မ်ားျပား ပါတယ္။ အေရျပား မွာရွိတဲ့ နပ္ေၾကာျမွင္ ကေလးေတြ စုေပါင္းၿပီး နပ္ေၾကာႀကီး ေတြျဖစ္လာ ပါတယ္။ ျမစ္လက္တက္ ေလးေတြ ေပါင္းၿပီး ျမစ္ႀကီး တစ္ခုျဖစ္ သြားသလို ပါပဲ။ လက္က နပ္ေၾကာေတြ စုေပါင္းထားတဲ့ နပ္ေၾကာႀကီးကို ခ်ိဳင္းမွာေတြ႔ရၿပီး၊ ေျခေထာက္ ကနပ္ေၾကာႀကီး ကေတာ့ ေပါင္ရင္း မွာရွိပါတယ္။အဲ့ဒီနပ္ေၾကာ ႀကီးေတြက ဗဟိုနပ္ စင္တာ (central nervous centre) လို႔ေခၚတဲ့ ဥဏွာက္နဲ႔ေက်ာ္ရိုး ထဲမွာရွိတဲ့ နပ္မေၾကာႀကီး ထဲကိုေရာက္ၾက ပါတယ္။

     နပ္ေၾကာ ေတြဟာ ၀ါယာ ႀကိဳးေတြလို တဆက္ထဲ မဟုတ္ပါဘူး။ဥပမာ ေပးရ ရင္ ဘုရားေက်ာင္း စသည္ေတြ ေဆာက္တဲ့  အခါမ်ားမွာ လူေတြ လက္တကမ္း စာမွာ ရပ္ၿပီး အုပ္ခ်ပ္ ေတြကို လက္ကမ္း သယ္သလို မ်ိဳး၊ နူရံုး (neurones) လို႔ေခၚတဲ့ နပ္ဆဲ ေတြကလည္း တစ္ခုခ်င္း တန္းဆီ ေနၾကၿပီး တစ္ခုႏွင့္ တစ္ခု အုပ္ခဲ နဲ႔ တူတဲ့  (neurosecretion) ႏူရိုဓါတ္ရည္ ေတြကို လက္ဆင့္ ကမ္းျခင္းျဖင့္ ပသာဒရုပ္ေတြ က အာရံုေတြ (ပူတဲ့ ေအးတဲ့ ခံစားခ်က္၊ ျမင္ျခင္း ၊ၾကားျခင္း၊ ခ်ိဳခ်ဥ္ အရသာ စသည့္ ခံစားမႈ (feeling) ေတြကိုသယ္ယူၿပီး၊ ၾကြက္သားေတြ လႈပ္ရွားဖို႔ အမိန္႔ (၀ါ) သတင္း (information) ေတြကို ၾကြက္ သားမ်ား ဆီသယ္ေပးျခင္းျဖင့္ ၾကြက္သားမ်ားကို လႈပ္ရွားေစပါတယ္။ တနည္းအာရံုေၾကာင့္စိတၱဇရုပ္ မ်ားျဖစ္တာနဲ႔ အတူတူပါပဲ။

စာရူ႔ သူေတြ ဥေဏွာ ေျခာက္သြား ၿပီးလား sorry ေနာ္။ နားလည္ ေစခ်င္လို႔ပါ။သိပၸံ ပညာပို သိေလ ျမတ္ ဗုဒၶရဲ့ ဉာဏ္ေတာ္ႀကီးကို ပိုၾကည္ညိဳေလ မို႔ပါ။ျမတ္ဗုဒၶက အနာႀကီး ေရာဂါဟာ ပိုးေၾကာင့္ ျဖစ္တယ္ ဆိုတာ ကိုလည္း မွန္ဘီးလူးေတြ မေပၚခင္ ႏွစ္ေပါင္း ၂၅၀၀ ေက်ာ္ကတဲ ကေဟာခဲ့ ပါတယ္)။

       အနာရွိတဲ့ အဆိုေရာဂါသည္ ေတြမွာ အနာရဲ့ ပုပ္နံ႔ေၾကာင့္ ညအခ်ိန္မွာ ၾကြက္ေတြ အနာကို လာ ကိုက္စားလို႔ အနာရွိတဲ့ ေနရာမ်ား ဥပမာ၊ ႏွေခါင္း၊ နားရြက္နဲ႔ လက္ေခ်ာင္းမ်ား ျပတ္က် တတ္ပါ တယ္။ လူေကာင္းလို နာမွန္း မသိတာေၾကာင့္ ၾကြက္ကိုက္ ေနေပမဲ့  လက္ကို မဖယ္မိၾကလို႔ ပိုမိုအကိုက္ ခံရပါ တယ္။

       အနာႀကီးေရာဂါျဖစ္စမွာ အေရျပားမွာ အျဖဴေရာင္ အကြက္ကေလး စျဖစ္ပါတယ္။ အဲ့ဒီ အကြက္ကို အပ္နဲ႔ ထိုးၾကည့္ရင္ စူးမွန္း မသိပါဘူး။သတိထားရမွာက အျခား အနာတစ္ခုခုေၾကာင့္ (ဥပမာ၊ ဓါးရွတာ၊) အနာရြတ္ က်န္ခဲ့ ရင္လည္း က်န္ခဲ့တဲ့ အနာရြတ္က လည္း  ျဖဴပါ တယ္။ အေၾကာကို ထိထားလို႔ စူးမွန္းလဲ မသိျဖစ္ တတ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ အနာႀကီး ေရာဂါ ထင္ရင္ ကၽြမ္းက်င္တဲ့ ဆရာ၀န္နဲ႔ျပသ သင့္ပါတယ္။
ရုပ္ပ်က္ ဆင္းပ်က္ မျဖစ္ခင္ ကုသမယ္။ဒါမွ မဟုတ္ ရုပ္ပ်က္ဆင္း ပ်က္ျဖစ္ေစမဲ့အျပဳအမူ ဥပမာ၊ အပူ ပစၥည္းမ်ားကို လက္နဲ႔ မကိုင္ျခင္း၊ အပုပ္နံ႔ ထြက္ေသာ အနာမ်ားကိုေဆးလိမ္းၿပီး ပတ္တီး စည္းထားျခင္း မ်ားျပဳလုပ္မယ္ ဆိုရင္ ရုပ္ပ်က္ဆင္းပ်က္ မျဖစ္ေတာ့ပါဘူး။ ယခုေခတ္လို ပလပ္စတစ္ဆာဂ်ရီ (plastic surgery) လို႔ ေခၚတဲ့ ခြဲစိပ္ကု သျခင္း ျဖင့္လည္း ပ်က္စီးေနေသာ ရုပ္ဆင္း ေတြကိုျပဳ ျပင္နိုင္ပါတယ္။
တစ္ခ်ိဳ႔ ေရာဂါသည္ေတြက ေရာဂါရွိတာ  လူသိမွာ စိုးၿပီး မကုသၾကလို႔ ေရာဂါမဆိုး သင့္ပဲဆိုးၾက ရပါတယ္။
ယခင္ အနာႀကီး ေရာဂါေဆးေတြက ႏွစ္ရွည္လမ်ား ေသာက္ရၿပီး ေရာဂါက လည္းသိသိသာသာ မသက္သာ တာမို႔ လူနာေတြဟာ သူတို႔ဘ၀ မထူးေတာ့ပါဘူး ဆိုၿပီး ေဆးမွန္မွန္ မေသာက္ၾကတာ ေၾကာင့္ လည္း ေရာဂါပို ဆိုးရတာပါ။

ဒီေရာဂါဟာ တျခား ကူးဆက္ ေရာဂါေတြ လိုပဲ ေရာဂါပိုး ကိုယ္ထဲ ေရာက္လာလို႔ေရာဂါ ျဖစ္ရ တာပါ။ကာမ ေသာင္းၾကမ္းလို႔၊ အက်င့္ မေကာင္းလို႔ ျဖစ္ရတဲ့ ေရာဂါသည္ရဲ့အျပစ္ မဟုတ္ပါဘူး။

     အနာႀကီး ေရာဂါသည္ ေတြဟာ ေရာဂါေၾကာင့္ မေသပါဘူး။ သူတို႔ ခံစားရတဲ့ ဒုကၡက ရုပ္ပ်က္ ဆင္းပ်က္ ျဖစ္ျခင္းနဲ႔ ပတ္၀န္က်င္ရဲ့ စြန္႔ပယ္ျခင္း ကိုခံရတဲ့ (Social problem)   လူမႈေရး ဒုကၡပါ။ အနာႀကီး ေရာဂါသည္ ေတြဟာ အျခား ေရာဂါ ေ၀ဒနာ ခံစားရတဲ့ လူနာ  ေတြလိုပဲ ကူညီရမဲ့ သနားရမဲ့ သူေတြပါ။ ဒါေၾကာင့္ “ေျမနိမ့္ရာလွန္စိုက္” ျဖစ္ေစမဲ့ အျပဳအမူ မ်ားကို ေရွာင္ဖို႔ အထူး သတိထား ရပါမယ္။

မွတ္ခ်က္။ အေမရိကန္နိုင္ငံမွာ အနာႀကီးေရာဂါ ရွိရင္ ဒါမွမဟုတ္ေရာဂါသည္နဲ႔ ေတြ႔ဆုံေနထိုင္ခဲ့ တယ္ဆို ရင္ကူးဆက္ေရာဂါဌာနကို အေၾကာင္းၾကားရပါတယ္။ ေရာဂါရွိမရွိစမ္း သပ္စစ္ေဆးၿပီး၊ ေဆးကုသမႈ အျမန္ဆံုးေပးနိုင္ေအာင္ပါ။

ဒုကၡေရာက္ေနသူမ်ားအား သနားကရုဏထားနိုင္ၾကပါေစ။

ျမန္မာစကားေတြရဲ့ေနာက္ကြယ္မွာ ေလးနက္တဲ့အဓိပၸါယ္ေတြရွိပါတယ္။ မ်ားေသာအားျဖင့္ ဗုဒၶဘာသာက ဆင္းသက္တာမ်ားပါတယ္။ ေန႕စဥ္ က်မတို႕တစ္ေတြစကားေတြေဖါင္ေနေအာင္ေျပာ ေနၾကေပမဲ့ ကိုယ္ေျပာတဲ့စကားရဲ့အဓိပၸါယ္ကိုမသိၾကတာမ်ားပါတယ္။ ဥပမာ။

၁။ တိရစၦာန္ ဆိုတာ အိပ္၊စား၊ကာမဂုဏ္ခံစားျခင္းဆိုတဲ့ သံုးမ်ိဳးကိုသာသိတဲ့ သတၱ၀ါကိုေခၚတာပါ။
၂။ လူ႕တိရစၦာန္ ဆိုတာ (အိပ္၊စား၊ကာမ၊ ဤသံုး၀တြင္လူနဲ႕ႏြားဟာ မျခားတူတူ၊လူ လူ တစ္ခုထဲထူး၊အသိဥာဏ္တရား။) ဆိုတဲ့သီးခ်င္းစာသားထဲကလို အိပ္၊စား၊ကာမဂုဏ္ခံစားျခင္းကိုသာသိရင္ လူျဖစ္ ေနေပမဲ့ လူအစစ္မျဖစ္ေသးတဲ့သူေတြကိုဆိုလိုတာပါ။
၃။ ေရွးကအဘိဓမၼာသိၾကတဲ့ သူေတြက အဟိတ္ တိရစၦာန္ ဆိုၿပီး နာမ၀ိေသသန (adjective) တတ္ၿပီး ေတာင္ေျပာၾကပါတယ္။ ဘာျဖစ္လို႕လဲဆိုေတာ့ တိရစၦာန္ ဆိုတာေကာင္းတဲ့ ဟိတ္ သံုးပါးျဖစ္တဲ့ အေလာဘ၊အေဒါသ၊အေမာဟ တစ္ခုမွမပါဘဲပဋိေႏၶေနၾကတဲ့သူေတြမို႕ပါ။
၃။ ကာမပိုင္ေယာက်္ား ဆိုတာ ေယာက်ာ္းတိုင္းကိုေျပာတာမဟုတ္ပါဘူး။ သူမရဲ့ ကာမဂုဏ္ကို
တရား၀င္ပိုင္ဆိုင္တဲ့ေယာက်္ားကိုေျပာတာပါ။
၄။ မသိမသာ ဆိုတဲ့စကားကို မထင္ရွားတဲ့အေျပာအဆို၊အျပဳအမႈ ေတြမွာ သံုးၾက ပါတယ္။ ရပ္ရြာအေရး ေဆာင္ရြက္ခဲ့တဲ့သူ ဆိုရင္ တစ္ရပ္လံုးတစ္ရြာလံုးကသိၾကပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ရပ္အက်ိဳးရြာအက်ိဳး မေဆာင္ ရြက္တဲ့သူဆိုရင္ ဘယ္သူမွ မသိၾကပါဘူး။ အဲ့ဒီလိုလူေသတဲ့အခါ ဘယ္သူမွ မသိတဲ့ မသာအေလာင္း။ အတိုခ်ဳံးေတာ့  မသိ မသာ ျဖစ္သြားပါတယ္။
၅။ ေက်းဇူးကန္းသည္။ ကန္းတယ္ဆိုတာ မျမင္တာပါ။ မိမိအေပၚျပဳထားဖူးေသာ ေက်းဇူးတရား မ်ားကိုမျမင္ တဲ့အတြက္ ေက်းဇူးရွင္အေပၚ မလုပ္သင့္တာေတြ လုပ္ၾက တာကိုဆိုလိုတာပါ။
၆။ ကမ္းတက္သည္ (spoilt)။ လိုက္ေလ်ာမႈကိုအခြင့္ေကာင္းယူၿပီး ပိုမိုအခြင့္အေရးယူျခင္း။ ျမစ္၊ေခ်ာင္း၊
သမုဒၵရာေရေတြဟာ သဘာ၀အားျဖင့္ ကမ္းကိုေက်ာ္ၿပီးမတက္ပါဘူး။ သဘာ၀မဟုတ္ဘဲ ေက်ာ္တက္ ရင္ ေတာ့ ေရႀကီးျခင္းစတဲ့ အႏၱရာယ္ေတြနဲ႕ေတြ႕ႀကံဳပါလိမ့္မယ္။ ဒီလိုဘဲ အခြင့္ေကာင္းပိုယူမိရင္အႏၱရာယ္
ေတြ႕ပါလိမ့္မယ္။
ရ။ ကံတူအက်ိဳးေပး။ ကံမ နိယာမအရ ကံတစ္ခုကိုျပဳလုပ္လိုက္ၿပီဆိုရင္၊အဲ့ဒီကံရဲ့ ေကာင္းက်ိဳး၊ဆိုးက်ိဳးေတြကို ခံစား ရပါမယ္။ မိသားစုတစ္စု၊ဒါမွမဟုတ္ ကား၊ရထားစတာေတြနဲ႕အတူသြားသူေတြ အတူတူအႏၱရာယ္တစ္ခုခုနဲ႕ရင္ဆိုင္ရတာဟာေရွးဘ၀ေတြကျပဳခဲ့တဲ့ကံေတြတူၾကလို႕အက်ိဳးတူ ခံစား ရတာပါ။
၈။ ကံကုန္သည္။ လူ႕ဘ၀ရဖို႕အတြက္လုပ္ခဲ့တဲ့ ကုသိုလ္ကံေတြကုန္သြားရင္ လူအေနနဲ႕ဆက္လက္ ရွင္သန္လို႕မရေတာ့ပါဘူး။ ဒါေၾကာင့္ ကံကုန္တယ္ဆိုတာ ေသဆံုးတယ္ဆိုတာထက္  ပိုၿပီး အဓိပၸါယ္
ေလး နက္ပါတယ္။
၉။ ကၽြန္းကိုင္းမွီ  ကိုင္းကၽြန္းမွီ (mutual reliance)။ ကၽြန္းတစ္ခုရပ္တည္ေနဖို႕ဒီကၽြန္းမွာေပါက္ေနတဲ့ ကိုင္းပင္ေတြက ေထာက္ပံ့ပါတယ္။ ကိုင္းပင္ေတြဆက္လက္ရွင္သန္ဖို႕အတြက္လဲ ကၽြန္းရွိမွျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္တစ္ဦးနဲ႕တစ္ဦးအျပန္အလွန္အမွီသဟဲျပဳၾကတဲ့အခါမွာအသံုးျပဳပါတယ္။
၁၀။ ေပါ့ဆ သည္။ ေပါ့တယ္ဆိုတာ မေလးနက္တာ၊ ဆ တယ္ဆိုတာ အေလးခ်ိန္ ဘယ္ေလာက္ရွိ သလဲဆိုတာ လက္ေပၚတင္ၿပီးမွန္းဆၾကည့္တာ။ ဒါေၾကာင့္ မတိက်ဘူး။ အားလံုးခံ်ဳလိုက္ေတာ့ ေလးနက္မႈတိက်မႈ မရွိဘူးလို႕အဓိပၸါယ္ရပါတယ္။
၁၁။ အမွတ္သညာ မရွိဘူး။ စိတ္ျဖစ္တိုင္း၊ ပါ၀င္တဲ့ မွတ္သားတတ္တဲ့တရားသညာနဲ႕ေပါင္းျပီး အမွတ္သညာလို႕ေျပာဆိုတာပါ။
၁၂။ အရွက္အေၾကာက္ မရွိဘူး။ အကုသိုလ္လုပ္ရမွာ ရွက္ျခင္း (ဟိရိ)နဲ႕ောကာက္ျခင္း(အတၱပ) ဆိုတဲ့ ေလာကကိုေစာင့္ေရွာက္တဲ့ ေလာကပါလတရားၽႊဗစ္ပါးကိုဆိုလိုတာပါ။

ေလးနက္တဲ့အဓိပၸါယ္ေတြနဲ႕ဖြဲ႕စည္းထားတဲ့ျမန္မာစကားေတြကိုထိန္းသိမ္းတဲ့အေနနဲ႕ အဓိပၸါယ္ မရွိတဲ့ ဗန္းစကားေတြ (slang) မေျပာဆိုျခင္းျဖင့္  ကာကြယ္ေစာင့္ေရွာက္ၾကပါဆို႕

ဆက္လက္ေဖၚျပပါမည္။

အျခားေသာျမန္မာစကားမ်ားအျပင္။  စာလံုးေပါင္း အမွားမ်ား၊ အဓိပၸာယ္ဖြင္႕ဆိုခ်က္အမွားမ်ား၊ ေတြ႕ရွိပါက comment ေပးခဲ႕ၿခင္းၿဖင္႕ အားေပးၾကပါလို႕။

ဝုိက္ခ်လား ေမာက္ခ်လား

Friday, October 24, 2014ပညာေရး  

Written by ေမာင္ခင္မင္ (ဓႏုျဖဴ)

တစ္ေန႔တြင္ တူေတာ္ေမာင္က သူ႔မိတ္ေဆြ တစ္ေယာက္ကို ေခၚလာသည္။ သူ႔အရြယ္ လူငယ္တစ္ ေယာက္ျဖစ္သည္။ ကၽြန္ေတာ္ႏွင့္ မိတ္ဆက္ေပးၿပီး “သူက ကြန္ပ်ဴတာသုံး ျမန္မာစာစနစ္ကုိ ေလ့လာ ေနတာပါ။ ျမန္မာစာလုံးေတြေရးပုံနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ဦးကုိ ေမးခ်င္တာေတြ ရွိတယ္ေျပာလုိ႔ ေခၚလာတာပါ ဦး” ဟု ရွင္းျပသည္။

“ဝမ္းသာပါတယ္ကြယ္။ ကြန္ပ်ဴတာသုံးျမန္မာစာ စနစ္ကုိ အေကာင္အထည္ေဖာ္ေနတဲ့ လူငယ္တခ်ဳိ႕ နဲ႔ ျမန္မာစာအေရးအသား စနစ္အေၾကာင္း ဆရာေဆြးေႏြးဖူးပါတယ္။ ျမန္မာအကၡရာေတြ ေရးပုံသားပုံ တစ္ေျပးညီျဖစ္ဖုိ႔ သူတို႔ႀကိဳးစားေနတာ သိလုိက္ရတယ္။ အခု . . . .သားကဘာမ်ား ေမးခ်င္တာပါလိမ့္”

“ဟုတ္ကဲ့ဆရာ။ ကၽြန္ေတာ္လည္း ဆရာေျပာသလုိ အကၡရာေရးပုံေတြကုိ ေတာ္ေတာ္ေလ့လာၿပီးပါၿပီ။ အခုကၽြန္ေတာ့္စိတ္ထဲမွာ သိပ္မရွင္းေသးတာက ေရးခ်ႏွစ္မ်ဳိးသုံးပုံပါ ဆရာ”

“ေၾသာ္ . . . ဝုိက္ခ်နဲ႔ ေမာက္ခ်သုံးပုံကုိ ေျပာတာထင္တယ္”

“ဟုတ္ပါတယ္ ဆရာ။ ျမန္မာဗ်ည္းေတြထဲက ခ၊ ဂ၊ င၊ ဒ၊ ပ၊ ဝ ဆုိတဲ့ဗ်ည္းေျခာက္လုံးကုိ ေရးခ်ရင္ဝုိက္ ခ်မသုံးရဘူး။ ေမာက္ခ်ပဲ သုံးရတယ္ဆုိတဲ့ စည္းကမ္းခ်က္ကုိ ကၽြန္ေတာ္သိထားပါတယ္”

“အဲဒီဗ်ည္းေတြကုိ ဘာျဖစ္လုိ႔ဝုိက္ခ်နဲ႔မေရးရတာလဲ သိမွာေပါ့ေနာ္”

“သိပါတယ္ဆရာ။ အဲဒီဗ်ည္းေတြကုိ ဝုိက္ခ်နဲ႔ေရးရင္ တျခားဗ်ည္းေတြနဲ႔ ဆင္တူယိုးမွားျဖစ္ႏုိင္လုိ႔ပါ။ ခ ကုိဝုိက္ခ်နဲ႔ေရးရင္ ဆနဲ႔မွားႏုိင္ပါတယ္။ အဲဒီလုိပဲ၊ ဂကုိ ဝုိက္ခ်ရင္ ကနဲ႔တူပါတယ္။ ငကုိဝုိက္ခ်ရင္လည္း ကနဲ႔တူတာပါပဲ။ ဒ ကုိ ဝုိက္ခ်ရင္ အ၊ ပ ဝုိက္ခ်ရင္ ဟ၊ ဝ ကုိဝုိက္ခ်ရင္ တနဲ႔မွားႏုိင္ပါတယ္ဆရာ”

“ဟုတ္ပါၿပီ။ အဲဒါကဝုိက္ခ်နဲ႔မေရးရတဲ့အေၾကာင္းအရင္းေပါ့။ ေမာက္ခ်နဲ႔ေရးရင္ေတာ့ တျခား စာလုံး ေတြနဲ႔ မမွားႏုိင္ဘူးေပါ့ကြယ္။ ကဲ . . . .ေမာက္ခ်နဲ႔ ေရးျပစမ္းပါ”

ကၽြန္ေတာ့္က စာရြက္တစ္ရြက္ေပးလုိက္သည္။ သူကဤသုိ႔ေရးျပပါသည္။ ‘ခါ၊ ဂါ၊ ငါ၊ ဒါ၊ ပါ၊ ဝါ’

“ဟုတ္တာေပါ့။ ေမာက္ခ်နဲ႔ေရးေတာ့ ဝုိက္ခ်လုိ မမွားႏုိင္ဘူးေပါ့။ ဒါထက္ . . . ဝုိက္ခ်၊ ေမာက္ခ်ဆုိတဲ့ အဓိပၸာယ္ေတြေရာ သားသိတယ္မဟုတ္လား”

“သိပါတယ္ဆရာ။ ေရးခ်ကုိေရးတဲ့အခါ ဝုိက္ဝုိက္ကေလးခ်လုိ႔ ဝိုက္ခ်၊ အေပၚက ေမာက္ေမာက္ က ေလးမုိးၿပီးခ်လုိ႔ ေမာက္ခ် လုိ႔ေခၚတာပါ”

“သားေျပာျပတာ ေတာ္ေတာ္သ႐ုပ္ေပၚသြားၿပီ။ ဒါဆုိရင္သားသိပ္မရွင္းေသးဘူးဆုိတာ ဘယ္အပုိင္းပါ လိမ့္”

“အဲဒီဗ်ည္းေျခာက္လုံးကုိ တစ္လုံးခ်င္းေရးရင္ ေမာက္ခ်နဲ႔ေရးရတာေတာ့ သိပါၿပီ။ အဲဒီဗ်ည္းေတြကုိ ယပင့္တုိ႔ ရရစ္တုိ႔ဝဆဲြတုိ႔ တဲြေနရင္ေကာဝုိင္ခ်နဲ႔ ေရးရမွာလား၊ ေမာက္ခ်နဲ႔ေရးရမွာလားဆုိတာ စိတ္ထဲ မွာ သိပ္မသဲ ကဲြဘူးဆရာ”

“ဟုတ္ၿပီ။ သားေျပာသလုိ ယပင့္၊ ရရစ္၊ ဝဆြဲေတြတဲြေနတာကုိ ဗ်ည္းတဲြလုိ႔ ေခၚတာေပါ့။ ကဲ-နမူနာအေနနဲ႔ ခ ဗ်ည္းကုိအဲဒါေတြတဲြၿပီး ေရးၾကည့္စမ္းပါ။

“ဟုတ္ကဲ့။ ခ ကုိ အဲဒါေတြတဲြေရးရင္ ခ်၊ ျခ၊ ခြ ျဖစ္လာပါတယ္” သူကေျပာရင္း ေရးျပသည္။

“အဲဒီဗ်ည္းတဲြေတြကုိ ဝုိက္ခ်နဲ႔ေရးရမလား ေမာက္ခ်နဲ႔ေရးရမလားဆုိတာ မစဥ္းစားခင္ သားကုိ တစ္ခု ေမးရ ဦးမယ္။ ဒီျပင့္ ဗ်ည္းေတြကုိဝုိက္ခ်နဲ႔ေရးလ်က္သားနဲ႔ အဲဒီဗ်ည္းေျခာက္လုံးကုိမွ ေမာက္ခ်နဲ႔ေရးရ တာ ဘာေၾကာင့္လဲသား”

“ဒီ့ျပင္စာလုံးေတြနဲ႔ ဆင္တူယုိးမွားျဖစ္မွာစုိးလုိ႔ပါ ဆရာ”

“ေနာက္တစ္ခုေမးဦးမယ္။ အဲဒီဗ်ည္းေျခာက္လုံးမဟုတ္တဲ့ က်န္တဲ့ဗ်ည္းေတြကုိက်ေတာ့ ဘာျဖစ္လုိ႔ ေမာက္ခ်နဲ႔ မေရးတာလဲ”

“ဝုိက္ခ်နဲ႔ေရးေပမယ့္ တျခားစာလုံးနဲ႔ ဆင္တူယုိးမွားမျဖစ္တဲ့အတြက္ ေမာက္ခ်နဲ႔ ေျပာင္းေရးစရာမလုိ လုိ႔ပါဆရာ။ ကၽြန္ေတာ္အဲဒီလုိထင္ပါတယ္”

“ဒီလိုဆုိရင္ တျခားစာလုံးနဲ႔ ဆင္တူယိုးမွားမျဖစ္တဲ့အတြက္ ေမာက္ခ်နဲ႔ ေျပာင္းေရးစရာမလုိလုိ႔ပါ ဆရာ။ ကၽြန္ေတာ္အဲဒီလုိထင္ပါတယ္”

“ဒီလုိဆုိရင္ တျခားစာလုံးနဲ႔ ဆင္တူယုိးမွားမျဖစ္ရင္ ဝို္က္ခ်နဲ႔ေရးၿပီး ဆင္တူယုိးမွားျဖစ္မွ ေမာက္ခ် နဲ႔ ေျပာင္းေရးတယ္လုိ႔ ဆုိရမွာေပါ့”

“ဟုတ္ပါတယ္ ဆရာ”

“ကဲ - ခုနသားေရးထားတဲ့ ‘ခ်၊ ျခ၊ ခြ’ ေတြကုိဝုိက္ခ်နဲ႔ေရးရင္ တျခားစာလုံးနဲ႔ ဆင္တူယိုးမွားျဖစ္စရာရွိမ လား”

“မရွိပါဘူးဆရာ။ ကၽြန္ေတာ္ေရးျပပါမယ္။ ‘ခ်ာ၊ ျခာ၊ ခြာ’ ျဖစ္သြားပါတယ္”

“ကဲ-ရွင္းသြားေအာင္ က်န္တဲ့ဗ်ည္းငါးလုံးကုိလည္း ယပင့္ရရစ္ဝဆဲြေတြတဲြၿပီး ဝုိက္ခ်နဲ႔ေရးၾကည့္ပါဦး”

“ဟုတ္ကဲ့ပါ။ ‘ဂ်ာ၊ ျဂာ၊ ဂြာ၊ င်ာ၊ ျငာ၊ ငြာ၊ ဒ်ာ၊ ျဒာ၊ ဒြာ၊ ပ်ာ၊ ျပာ၊ ပြာ၊’ ဝ ကုိေတာ့ အဲဒါေတြတဲြလုိ႔မရ ပါဘူး”

“ဟုတ္ပါၿပီ။ သားအခုဝိုက္ခ်နဲ႔ေရးထားတဲ့ဗ်ည္းတြဲေတြဟာ တျခားစာလုံးေတြနဲ႔ ဆင္တူယုိးမွားျဖစ္ႏုိင္ သလား”

“အင္း . . . . မျဖစ္ႏုိင္ပါဘူးဆရာ”

“ဒါဆုိရင္ ေမာက္ခ်နဲ႔ေျပာင္းေရးစရာမလုိဘူးေပါ့”

“ဟုတ္ကဲ့။ ဒါေတာ့ရွင္းသြားပါၿပီ။ အဲဒီဗ်ည္းေတြနဲ႔ တျခားဗ်ည္းေတြ ႏွစ္လုံးဆင့္ေရးတာမ်ဳိးလည္း ရွိပါ တယ္။ အဲဒီစာလုံးဆင့္ေတြကုိေရာ ဝုိက္ခ်နဲ႔ပဲေရးရမယ္ ထင္တယ္ေနာ္”

“သားေျပာတဲ့ စာလုံးဆင့္ေတြ ေရးၾကည့္လုိက္ေလ”

“ဟုတ္ကဲ့။ ကၽြန္ေတာ္ေလ့လာမိသေလာက္ေတာ့ အဲဒီဗ်ည္းေျခာက္လုံးထဲက ဂ၊ ဒ၊ ပ ဗ်ည္းသုံးလုံးကုိ တျခားဗ်ည္းေပၚကဆင့္ၿပီး ေရးပါတယ္။

ဒီလုိပါ။ ‘ဂြ၊ ဂၣ၊ ဒၵ၊ ဒၶ၊ ပၸ၊ ပၹ’ ဟုေရးျပသည္။

“ဟုတ္ၿပီ။ အဲဒီစာလုံးဆင့္ေတြကုိ ဝုိက္ခ်နဲ႔တဲြေရးၾကည့္ေလ”

“ဟုတ္ကဲ့ ေရးပါၿပီ။ ဂြာ၊ ဂၣာ၊ ဒၵာ၊ ပၸာ၊ ပၹာ အဲဒီစာလုံးေတြျဖစ္လာပါတယ္ ဆရာ”

“အဲဒီလုိ ဝုိက္ခ်နဲ႔ေရးရင္ တျခားစာလုံးနဲ႔ ဆင္တူယုိးမွားျဖစ္စရာရွိသလား”

“မရွိပါဘူးဆရာ”

“ဒါဆုိရင္ စာလုံးဆင့္ေတြကုိလည္း ဝုိက္ခ်နဲ႔ပဲေရးရမယ္။ ေမာက္ခ်နဲ႔ေျပာင္းေရစရာ မလုိဘူးေပါ့”

“ဟုတ္ကဲ့ပါ”

“ကဲ . . . . ဒီလုိဆုိရင္ အစအဆုံးျပန္ၿခံဳၾကည့္ရေအာင္၊ ခ၊ ဂ၊ င၊ ဒ၊ ပ၊ ဝ ဆုိတဲ့ ဗ်ည္းေျခာက္လုံးကုိ တစ္လုံး ခ်င္းေရးရင္ေတာ့ ေမာက္ခ်နဲ႔ေရးရမယ္။ အဲဒီဗ်ည္းေတြကုိ ယပင့္၊ ရရစ္၊ ဝဆဲြတဲြတဲ့ ဗ်ည္းတဲြ ေတြျဖစ္ေန ရင္ေတာ့ ဝိုက္ခ်နဲ႔ပဲေရးရမယ္။ အဲဒီစာလုံးေတြပါတဲ့ စာလုံးဆင့္ေတြကုိလည္း ဝုိင္ခ်နဲ႔ပဲေရး မယ္ဆုိတဲ့ ဥပေဒသေတြထြက္လာတာေပါ့ကြယ္။ ၿပီးေတာ့ဝုိက္ခ်က ဗ်ည္းအမ်ားစုနဲ႔ သုံးရတာမုိ႔ေမာက္ ခ်ထက္ အရင္းခံက်တယ္လုိ႔ ဆုိရမွာေပါ့”

“ရွင္းပါၿပီဆရာ။ ဒီလုိဆုိရင္ ဒီဥပေဒသဟာ ေရးခ်ပါတဲ့ သေဝထုိးေရးခ် (ေ-ာ) နဲ႔ သေဝထုိးေရးခ်ေရွ႕ ထုိး (ေ-ၚ) ဆုိတဲ့ စာလုံးေတြနဲ႔လည္း အက်ဳံးဝင္တာေပါ့ေနာ္”

“ဒါေပါ့။ တစ္လုံးခ်င္းဆုိရင္ ‘ဒါ၊ ဂါ၊ ငါ၊ ပါ၊ ဝါ’ လုိပဲ ‘ေခါ၊ ေဂါ၊ ေဝၚ’ ေရာေမာက္ခ်နဲ႔ေရးၿပီး က်န္တဲ့ဗ်ည္း ေတြ ကုိေတာ့ ဝုိက္ခ်နဲ႔ပဲေရးရမယ္လုိ႔ မွတ္ႏုိင္တာေပါ့”

“ကၽြန္ေတာ္မရွင္းတဲ့အခ်က္ေတြထဲမွာ စာလုံးတခ်ဳိ႕ေရးပုံပါပါတယ္ဆရာ”

“ဘာေတြပါလိမ့္”

“ဒီဥပေဒသအရ ဒ ပါတဲ့ဗ်ည္းေတြနဲ႔ စာလုံးဆင့္ဆုိရင္ ဝုိက္ခ်နဲ႔ပဲေရးရမယ္မဟုတ္လား ဆရာ”

“ဟုတ္တယ္ေလ”

“ဒါေပမယ့္ ဒြာရတုိ႔ သဒၵါက်မ္းတုိ႔ သဒၶါတရားတုိ႔ကုိ အခုလုိေမာက္ခ်ေတြနဲ႔ ေရးတာေရာ၊ ပုံႏွိပ္စာလုံး ေရာ၊ ကြန္ပ်ဴတာစာလုံးေရာ ေတြ႕ေနရပါတယ္ဆရာ၊ တကယ္ေတာ့ အဲဒီစာလုံးေတြကုိ ဝုိက္ခ်နဲ႔ေရးရ မွာေပါ့” သူကေျပာရင္း ေရးျပသည္။

“ဟုတ္ပါတယ္။ အဲဒီစာလုံးေတြကုိေမာက္ခ်နဲ႔ အစဥ္အဆက္ေရးလာၾကတယ္ဆုိေတာ့ မွန္တယ္ထင္ ၾကတာေပါ့။ တကယ္ေတာ့ ဒြာရ သဒၵာက်မ္း၊ သဒၶာတရားလုိ႔ ဝုိက္ခ်နဲ႔ေရးမွ ဒီဥပေဒသနဲ႔ ညီညြတ္မွာ ပါ။ ဆရာသိသေလာက္က ျမန္မာစာအဖြဲ႕ကလည္း အဲဒီလုိေရးတာကုိ လက္ခံပါတယ္”

“ကြန္ပ်ဴတာသုံး ျမန္မာစာအေနနဲ႔ စနစ္တစ္ခုကုိ တစ္ေျပးညီသုံးဖုိ႔ လုိအပ္ပါတယ္ဆရာ။ ဒီလုိဆုိရင္ အဲဒီစာလုံးေတြ ေရးပုံကုိလည္းအသုံးဝင္ေအာင္ ႀကိဳးစားရမွာေပါ့ေနာ္ ဆရာ”

“ဟုတ္ပါတယ္။ သတိထားၿပီးေရးရင္ ညီသြားမွာပါပဲ”

“ေနာက္တစ္ခုက ေမာက္ခ်နဲ႔ ေျပာင္းေရးစရာမလုိတဲ့ စာလုံးေတြကုိလည္း ေမာက္ခ်နဲ႔မေရးမွ တစ္ေျပး ညီျဖစ္မွာပါ ဆရာ”

“အင္-သတိထားမိသေလာက္ ‘ဓား’ တုိ႔ ‘ဖား’ တုိ႔လုိေမာက္ခ်နဲ႔ေရးတာမ်ဳိးေတြရွိေနတယ္။ ‘ဓား၊ ဖား’ လုိ႔ေရးမွ တစ္ေျပးညီျဖစ္မွာေပါ့။ အသုံးတြင္လာေအာင္ ျပင္စရာရွိတာ ျပင္ေရးရမွာေပါ့ကြယ္”

“ေက်းဇူးတင္ပါတယ္ ဆရာ”။ ။


ျမန္မာ့အလင္းသတင္းစာ
စက္တင္ဘာ (၂၈) ရက္၊ ၂၀၁၄ ခုႏွစ္
--------------------------------------
ကိုမ်ဳိး(သုတစြယ္စုံ)(lwanmapyay.blogspot.com) Facebook Page Twitter Google+